Vertraagde tijd
Zomerverhalen

Dompel je onder in zomerverhalen waarin de tijd stokt, de zon nooit haast heeft en het geroezemoes op het strand aangenaam in je oren zoemt.

Als geen ander hullen de personages van Tsjechov zich in een broeierige hitte, Rosa Luxemburg schrijft een zwoele brief en de hoofdpersoon in het verhaal van Marijke Schermer verlangt naar september, het einde van de zomer, wanneer alles weer beginnen zal…

Vertraagde tijd brengt je onder meer naar het hectische Brazilië, het woelige platteland van Wisconsin en de straten van Rome bij maanlicht. Met deze bundel vertoef je een zomer lang in het inspirerende gezelschap van veertien meestervertellers: naast Tsjechov, Luxemburg en Schermer ook Maarten Biesheuvel, Ivan Boenin, Judith Hermann, Konstantin Paustovski, Edith Wharton, Walt Whitman, Josephine Johnson, Nicolien Mizee, John Muir, Anna Blaman en Stefan Zweig.

Naar Mekka
Richard van Leeuwen

Naar Mekka. De hadj in zeven eeuwen reisverslagen vertelt aan de hand van ruim twintig verhalen uit de periode vanaf de dertiende eeuw tot 1950 over de belevenissen van de pelgrims op hun tocht naar het middelpunt van hun geloof.

De reisverslagen, uit Noord-Afrika, Syrië, Turkije, India, Iran, Zuidoost-Azië en Europa, geven een kleurrijk beeld van de vaak onthutsende ontberingen die de pelgrims moesten doorstaan op hun tocht door de woestijn of over zee, zoals honger en dorst, ziekte, stormen en schipbreuk, rovers en dieven, alsook van hun euforie bij het betreden van de Heilige Plaatsen en vooral de aanblik van de Ka’ba.

Dit rijk geïllustreerde standaardwerk biedt een breed inzicht in een van de vijf zuilen van de islam: de pelgrimstocht naar Mekka.

De Parelduiker
2026/2

Een kraakvers nummer, met onder meer:

Een straatkat in de Vlaamse literatuur: in gesprek met Monika van Paemel, auteur van het 40 jaar verschenen De vermaledijde vaders.

Men zegt dat de ziel te paard reist: met Jaap Scholten naar het Oekraïense front. In gesprek met Scholten over zijn betrokkenheid en de invloed op zijn schrijverschap.

Gerrit Kouwenaar als Bertolt Brecht-vertaler: Wiel Kusters laat zien dat er bij Kouwenaar naast beïnvloeding ook sprake was van herkenning.

Marguerite Caetani (1880-1963): patrones van de Europese literatuur. Een vermogende Amerikaanse prinses bood in de vorige eeuw in Parijs en Rome via haar tijdschriften een podium aan talloze jonge schrijvers in Europa.

In de media


  • Biograaf Nop Maas is overleden. In de Volkskrant meer over zijn leven. 'Tijdens zijn eigen late jaren zat Nop Maas niet stil. Hij was trots dat hij de dichteres Hanny Michaelis, die getrouwd was met Gerard Reve, aan de vergetelheid had weten te ontrukken.'
  • Zonnehuis van Marja Pruis werd bejubeld in de Volkskrant. 'In het wandelessay loopt Pruis de Amsterdamse grachtengordel uit, naar haar working class geboortegrond Tuindorp Oostzaan. Knap, hoe zij de vraag "bij wie hoor je en waarom?" kan stellen zonder dat het opiniemakerij wordt.'
  • Marijke Schermer zet een gróót experiment op in de Volkskrant, in navolging van haar personage Nicola uit de roman In het oog gaat zijn binnenkijken in het huis van onbekenden. 'Wilt u mij uw sleutel geven?'
  • Heem van Alexander Nieuwenhuis werd besproken in Trouw. 'De kracht van Heem zit hem in de secure stijl die ruimte biedt, niet oordeelt. Het is een pleidooi voor aandachtig aanwezig zijn, maar wat je leest is geen pleidooi, geen preek.'
  • Van hier de laatste groeten van Lucas Ligtenberg is besproken in NRC. 'Ligtenberg heeft minutieus de personalia en het lot van de briefschrijvers uitgezocht.'
  • Christina Flick schitterde dit weekend in de Volkskrant met een gedicht uit haar bundel Oceandiva.
  • Vertel me een raadsel van Tillie Olsen werd besproken op Tzum. 'Deze bundeling is niet pamflettistisch, maar onderhuids speelt er veel.'
  • Aeon van Will Kranendonk werd besproken op Literair Nederland: 'Kranendonk maakt met haar roman duidelijk dat levens en emoties van vrouwen en kinderen in de privésfeer ertoe doen en dat er nog een hoop bevrijd moet worden.'

Evenementen

  • Vrijdag 5 juni, 17:00 uur worden Juliette van Dijk en Anne Marie Koper, de vertalers van Tillie Olsen, geïnterviewd in Athenaeum Boekhandel in Haarlem. Voor meer informatie en aanmelden zie hier.
  • 4 tot en met 7 juni vindt Poetry International plaats in Rotterdam. Onze dichters Joost Baars, Christina Flick en Klaske Havik staan op het podium. Meer informatie klik hier.
  • Zondag 7 juni 15:00 uur is Nicolien Mizee te gast bij het Theo Thijssen Museum in Amsterdam. Ze zal haarfijn uitleggen wat er zo geweldig is aan de romans van Theo Thijssen en wellicht geeft ze nog meer schrijfgeheimen prijs!
    Toegang €7,50, reserveren via info@theothijssenmuseum.nl, vol = vol.
  • Zaterdag 13 juni vindt het Dichtersfestival Holst in Bergen plaats, oa met Ingmar Heytze, Marjoline de Vos en Simone Atangana Bekono.
    Klik hier voor meer informatie en tickets.
  • Donderdag 25 juni, 17.00 uur presenteren wij De eik en de lariks - Hoe het woud Rusland heeft gevormd van Sophie Pinkham bij SPUI25. Toegang gratis, wees welkom! Aanmelden klik hier.
  • Zondag 28 juni treedt Nicolien Mizee op bij Zomerzinnen! Klik hier voor meer informatie en tickets.
  • Zondag 28 juni, 14:00 uur wordt Lucas Ligtenberg geïnterviewd in het Hornemannhuis in Eindhoven. Voor kaartjes en meer informatie klik hier.

Leesfragment
Naar Mekka
Richard van Leeuwen


Vertrek uit Marokko

Op 25 dhoe al-ka’ida 688, ofwel 12 december 1289, vertrekt de islamitische geleerde Aboe Abdallah Mohammed al-Abdari uit zijn geboortedorp in Zuid-Marokko voor zijn bedevaart naar Mekka. Hij begint het verslag van zijn reis met een vrome aanhef, zoals gebruikelijk, en vermeldt dat hij eerst de voortekenen voor zijn onderneming heeft onderzocht door middel van istikhara. Dat wil zeggen dat hij de koran op een willekeurige bladzijde heeft opgeslagen en heeft geprobeerd de verzen als gunstige voortekenen voor de reis te interpreteren, en, niet te vergeten, voor het boek dat hij wil schrijven. Hij vervolgt zijn verslag met een aantal hadieths, overleveringen over het leven en de uitspraken van de profeet, in de hoop zegen te ontvangen voor zijn onderneming, en voegt een stichtelijk gedicht toe. Het boek moet een opvoedkundige strekking krijgen: al-Abdari hoopt dat zondaars die het lezen tot inkeer zullen komen en ‘afscheid zullen nemen van hun zondigheid’. Hij zal daarbij niet vooringenomen zijn; in zijn observaties zal hij het goede benadrukken, maar hij zal misstanden niet mooier voorstellen dan ze zijn. Een hadieth van de profeet luidt immers: ‘Wie iets afkeurenswaardigs ziet, moet het eerst verbeteren met de hand, daarna met
de tong, en uiteindelijk in zijn hart.’ Hij besluit zijn inleiding met de opmerking dat hij zijn tekst heeft voltooid na op de terugreis de goedkeuring te hebben ontvangen van zijn sjeik, zijn spirituele leermeester, in Cairo.

Na deze uitleg over zijn vrome intenties en de bedoeling van het boek, gaat al-Abdari snel over op de praktische kanten van zijn reis. Hij merkt op dat wie vanuit Marokko naar het oosten vertrekt is overgeleverd aan de meedogenloze stammenleiders in de woestijn en tot aan Alexandrië, in Egypte, zijn leven niet zeker is. Om zegen te ontvangen en te bidden voor een goede afloop van zijn onderneming bezoekt hij het graf van een vrome heilige, waar hij opschriften ziet die de reiziger oproepen te vertrouwen op God. Bovendien droomt hij ’s nachts van een bekende rechtsgeleerde, van wie hij een gedicht bijvoegt. Ondanks deze goede voortekenen wordt al-Abdari al snel na zijn vertrek door een groep gewapende mannen ontvoerd. Hij komt met de schrik vrij, maar niet lang daarna wordt zijn gezelschap door wolven aangevallen. Uiteindelijk komen de reizigers ongedeerd aan in Tlemcen, in het zuiden van wat nu Algerije is. Het is een tamelijk welvarende oasestad, omgeven door woestijn en ooit een centrum van religieuze wetenschappen. Maar bovenal is het een van de plaatsen waar Noord-Afrikaanse en West-Afrikaanse pelgrims zich verzamelen voor de karavaan naar Mekka. Hier voegt al-Abdari zich bij meer dan duizend andere pelgrims die met financiële steun van de sultan de hachelijke tocht door de woestijn gaan ondernemen.

Het boek van al-Abdari is een van de oudste beschrijvingen van de bedevaart naar Mekka, ofwel de hadj, in de Arabische literaire traditie. Over de auteur is niets meer bekend dan wat hij zelf in zijn verslag prijsgeeft: hij is een religieus geleerde die grote waarde hecht aan de beoefening van de religieuze wetenschappen, niet alleen uit vroomheid, maar ook als middel om het gedrag en het morele besef van de moslims te verbeteren. Hij klaagt er regelmatig over dat mensen die hij onderweg ontmoet zich weinig aantrekken van Gods voorschriften en dat bijna overal waar hij komt de wetenschappelijke kennis te wensen overlaat. Mensen bedenken hun eigen ‘domme’ regels, maar doen intussen alles wat God verboden heeft. Met zijn combinatie van verheffende bedoelingen en beschrijvingen van de praktische verwikkelingen van de reis, kan al-Abdari’s verslag als een model worden gezien van het Arabische genre van de pelgrimsverslagen, die vaak een realistische weergave van de reisavonturen bevatten, maar ook een duidelijk religieuze laag, die wordt opgebouwd rond het vrome doel van de reis: het volbrengen van de hadj-rituelen in Mekka, het kloppende hart van de islam.

Loting

Wij verloten deze week de verhalenbundel Vertraagde tijd, Zomerverhalen.

Wilt u meeloten? Stuur dan vóór 12 juni een mail met uw adres naar contact@vanoorschot.nl met in het onderwerp 'Vertraagde tijd'.

Boeken in deze nieuwsbrief


Tip uw vrienden en familie deze nieuwsbrief!
Nieuwsbrief · Uitgeverij Van Oorschot