{"id":297464,"date":"1957-01-01T00:00:47","date_gmt":"1956-12-31T23:00:47","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/dbnl\/de-gevaarlijke-vierde-weg\/"},"modified":"2021-07-08T10:04:55","modified_gmt":"2021-07-08T09:04:55","slug":"de-gevaarlijke-vierde-weg","status":"publish","type":"dbnl","link":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/de-gevaarlijke-vierde-weg\/","title":{"rendered":"De gevaarlijke vierde weg"},"content":{"rendered":"
\r\n
[p. 76]<\/div>\r\n

Tijdschriften<\/h2>\r\n\r\n<\/a>\r\n

\r\nDe gevaarlijke vierde weg<\/i>\r\n<\/h3>\r\n\r\n

De bijdragen van Raymond Aron, Thierry Maulnier en Denis de Rougemont in het januari-nummer van Preuves<\/i> hebben veel gemeen. Zij bevatten de reacties op de gebeurtenissen in Hongarije en Egypte van drie schrijvers, die bij hun interpretatie van vrijwel ieder politiek verschijnsel de nadruk leggen op de relatie tussen het gebeuren en hun voornaamste ideaal: de eenwording van Europa.<\/p>\r\n\r\n

Voor Aron geldt dit minder dan voor de beide anderen. Hij is een van de betrekkelijk weinige Fransen, die in het verleden steeds hebben bepleit, dat Europa, en daarmee Frankrijk, alleen op de been kan blijven in Atlantisch verband, dus door een nauwe samenwerking met de Verenigde Staten. Uit zijn beschouwingen over de Amerikaanse sociale en economische verhoudingen in \u2018Les guerres en cha\u00eene\u2019 en \u2018L’opium des intellectuels\u2019 blijkt, dat men hem ook in dit opzicht zonder meer pro-Amerikaans mag noemen. Maar zijn teleurstelling over de Amerikaanse reacties der afgelopen maanden, \u2018s’effor\u00e7ant de regagner l’amiti\u00e9 des peuples d’Asie et d’Afrique, mais impitoyables pour leurs alli\u00e9s europ\u00e9ens, dont l’initiative n’\u00e9tait pas sans excuses, et indiff\u00e9rents \u00e0 l’appel au secours des Hongrois, que leur radio avait appel\u00e9 au moins \u00e0 la r\u00e9sistance\u2019, heeft hem, althans tijdelijk, dicht in de buurt gebracht van mensen als Maulnier en De Rougemont, die bij een conflict tussen de Europese en de Atlantische solidariteit de voorkeur geven aan de eerste.<\/p>\r\n\r\n

Hij beschuldigt de Verenigde Staten ervan, dat zij ten behoeve van de Afrikaanse en Aziatische landen bereid zijn \u2018leurs meilleurs Amis\u2019 in de steek te laten, verder dat zij uit angst voor een atoomoorlog berusten in de bestaande demarcatielijn ten koste van de vrijheid in Hongarije en in de andere satellietlanden, en tenslotte dat zij zich door hun oliebelangen in het Midden-Oosten laten brengen tot een \u2018participer \u00e0 la campagne antis\u00e9mite\u2019. De U.N.O. is naar zijn mening \u2018transform\u00e9e en machine de guerre sovi\u00e9to-afro-asiatique contre les restes des empires europ\u00e9ens avec la b\u00e9n\u00e9diction des Etats-Unis\u2019.<\/p>\r\n\r\n

Mooi geformuleerd, maar daarom nog niet minder de zaak scheef trekkend, is zijn stelling over het recht op zelfbestuur van koloniaal geregeerde landen, die ons uit eigen ervaring bekend in de oren klinkt: \u2018Poser l’absolu du droit \u00e0 l’ind\u00e9pendance sans tenir compte de la capacit\u00e9 des peuples \u00e0 se gouverner selon les r\u00e8gles de la civilisation moderne, c’est pure et simple d\u00e9magogie. Les Sovi\u00e9tiques cultivent cette d\u00e9magogie par calcul, les Afro-Asiatiques par ressentiment, les Am\u00e9ricains par facilit\u00e9\u2019. De argumenten van Aron zijn niet zozeer onjuist als wel eenzijdig. Men mist in zijn beschouwing de verdiensten van het Amerikaanse en de gebreken van het Engels-Franse regeringsstandpunt. Het bestaan van deze laatste wordt wel gesuggereerd (\u2018Nous qui avons critiqu\u00e9, des le premier jour, l’op\u00e9ration franco-brittannique\u2019), maar niet uitgewerkt. Men zou zich kunnen voorstellen, dat voor iemand, die zo snel gereed staat met de fraze \u2018hun beste vrienden in de steek laten\u2019, de Amerikaanse reactie op de Suez-aanval althans ten dele begrijpelijk was.<\/p>\r\n\r\n

* * *<\/p>\r\n\r\n

\u00a0<\/p>\r\n\r\n

Ook Thierry Maulnier in \u2018Une conscience europ\u00e9enne\u2019, veroordeelt de Amerikaanse regering, die \u2018d\u00e9pensait, pour faire \u00e9chouer l’entreprise anglofran\u00e7aise en Egypte, beaucoup plus de z\u00e8le et de vigueur que pour sauver les Hongrois\u2019. Maar hij gaat in twee richtingen verder dan Aron. Hij keurt \u2018notre petite exp\u00e9dition, si prudement limit\u00e9e dans ses moyens et dans ses effets\u2019 in Egypte vrijwel zonder reserves goed. En hij richt zijn boosheid over het ontbreken van steun vooral tegen de andere Europese landen, waar, met name in Duitsland en Itali\u00eb, \u2018aucune solidarit\u00e9 occidentale\u2019 ne semblait se manifester (…. ) en faveur de la GrandeBretagne et de la France’. De keuze van Duitsland en Itali\u00eb maakt al duidelijk welke kant hij op wil: \u2018Notre raisonnement \u00e9tait juste. Mais nous ne pousions pas faire que ce raisonnement f\u00fbt ressenti, et pour ainsi dire v\u00e9cu dans son urgence vitale, par des nations qui n’avaient jamais eu de domaine d’outremer, ou qui, pis encore, \u00e9prouvaient le ressentiment d’avoir \u00e9t\u00e9 de leur domaine d’outremer au cours des guerres mondiales (….)\u2019.<\/p>\r\n\r\n

Na geconcludeerd te hebben dat Europa ten aanzien van Suez \u2018ne s’est pas pens\u00e9e, ne s’est pas \u00e9prouv\u00e9e comme Europe\u2019 verlaat hij dit rancuneuze pad. Hij vervolgt zijn artikel met een nogal ge\u00ebxalteerde verheerlijking van de Europese eenheid, die zich wel gemanifesteerd zou hebben bij de Europese reactie op de Hongaarse opstand. Alsof deze eensgezindheid niet in even sterke mate in de meeste andere niet-communistische landen bestond.<\/p>\r\n\r\n

Even verder schrijft hij: \u2018Les insurg\u00e9s hongrois ont fait, dans leur insurrection et par leur insurrection m\u00eame, acte d’adh\u00e9sion \u00e0 cet Occident (\u201cDit\u201d Westen is hier dus continentaal Europa) dont ils esp\u00e9raient sans trop d’illusions le secours\u2019. Over het achterwege blijven van deze hulp, over de oorzaak van de Europese machteloosheid, wordt niet gesproken. In plaats daarvan verschuift hij het accent bij zijn lofzang, met wat fraaie rookgordijnzinnen, van de Europese reactie naar de opstand zelf. De Hongaren zouden door hun verzet bewezen hebben, \u2018que l’Europe\r\n<\/p>

[p. 77]<\/div>

existe et qu’elle est en marche\u2019. Zij zouden aan een Europa, dat al was begonnen aan de eigen verdere levensvatbaarheid te twijfelen, hebben toegeroepen: \u2018Vieux peuples lib\u00e9raux d’Europe, vous \u00eates le mod\u00e8le que nous voulons nous donner. Vous vous croyez le pass\u00e9, vous \u00eates l’avenir\u2019. Alsof de Hongaarse vrijheidsbehoefte niet meer nationalistisch dan Europees gekleurd was; alsof een vrij Hongarije, dat zich zeker niet alleen uit angst neutraalsocialistisch had willen noemen, van de Westerse democratievarianten de Europese tot voorbeeld zou hebben gekozen, en van deze Europese dan weer in het bijzonder het rhetorische en conservatieve Europeanisme, dat Maulnier blijkt voor te staan.<\/p>\r\n\r\n

\u00a0<\/p>\r\n\r\n

* * *<\/p>\r\n\r\n

\u00a0<\/p>\r\n\r\n

Denis de Rougemont toont in zijn dagboekfragmenten \u2018Sur la honte et l’espoir de l’Europe\u2019 in zoverre meer werkelijkheidszin dan Maulnier, dat hij in de Europese reactie op de Hongaarse opstand eerder een tekort schieten ziet dan een reden tot juichen. Maar in zijn advies voor de toekomst blijkt hij een even verhitte en misleidende Europefirster te zijn. Over de oproep tot handelen, door Hongaarse schrijvers tot het Westen gericht, zegt hij: \u2018Agissez! veut dire: faites l’Europe! Pour qu’il y ait quelqu’un qui r\u00e9ponde, qui soit capable de r\u00e9ponse, ou responsable, lorsque d’autres appels viendront.\u2019 (….) \u2018Pour qu’il y ait une Europe qui puisse voler au secours de ses peuples colonis\u00e9s sans demander d’abord \u00e0 New York une permission refus\u00e9e d’avance, et sans consulter autre chose que sa vocation de libert\u00e9.\u2019<\/p>\r\n\r\n

* * *<\/p>\r\n\r\n

\u00a0<\/p>\r\n\r\n

De stukken van Maulnier en de Rougemont wijzen in de richting van een soort vierde weg, minder verwerpelijk dan de derde, maar misschien wel gevaarlijker, omdat hij minder evident verkeerd is. Eigenschappen van de voorstanders van deze vierde weg zijn: een fel anti-communisme, een minder fel anti-amerikanisme, geen rancune of angst tegenover Duitsland (de insinuatie van Maulnier in zijn laatste artikel uitgezonderd), en een, alleen al met het oog op de militaire gegevens irre\u00ebel verlangen naar een heroische rol voor Europa als eenheid, onafhankelijk van Amerika, en alleen in staat de communistische dreiging te weerstaan, of zelfs te doen afnemen.<\/p>\r\n\r\n

Raymond Aron komt op het moment, dat hij deze weg dreigt in te slaan, tot stilstand. \u2018La pire erreur en politique est de ne pas voir le monde tel qu’il est\u2019; en enige regels eerder: \u2018Maintenant, il faut tenter de vivre, c’est-\u00e0-dire r\u00e9tablir l’alliance avant de restaurer, s’il est possible, l’amiti\u00e9\u2019. Waaruit blijkt, dat iemand gemakkelijker het goede spoor terugvindt, wanneer hij alleen maar doorslaat uit verontwaardiging, dan wanneer zijn pathos voortkomt uit de combinatie van verontwaardiging en wensdroom.<\/p>\r\n\r\n

\u00a0<\/p>\r\n\r\n

Laat de POST<\/b> uw TIRADE<\/b> thuis bezorden!<\/p>\r\n<\/div>

<\/div><\/div><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

[p. 76] Tijdschriften De gevaarlijke vierde weg De bijdragen van Raymond Aron, Thierry Maulnier en Denis de Rougemont in het januari-nummer van Preuves hebben veel gemeen. Zij bevatten de reacties op de gebeurtenissen in Hongarije en Egypte van drie schrijvers, die bij hun interpretatie van vrijwel ieder politiek verschijnsel de nadruk leggen op de relatie… Lees verder <\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","class_list":["post-297464","dbnl","type-dbnl","status-publish","hentry"],"acf":[],"yoast_head":"\nDe gevaarlijke vierde weg · Uitgeverij Van Oorschot<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/de-gevaarlijke-vierde-weg\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"De gevaarlijke vierde weg · Uitgeverij Van Oorschot\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"[p. 76] Tijdschriften De gevaarlijke vierde weg De bijdragen van Raymond Aron, Thierry Maulnier en Denis de Rougemont in het januari-nummer van Preuves hebben veel gemeen. Zij bevatten de reacties op de gebeurtenissen in Hongarije en Egypte van drie schrijvers, die bij hun interpretatie van vrijwel ieder politiek verschijnsel de nadruk leggen op de relatie... Lees verder\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/de-gevaarlijke-vierde-weg\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Uitgeverij Van Oorschot\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2021-07-08T09:04:55+00:00\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"6 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/de-gevaarlijke-vierde-weg\/\",\"url\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/de-gevaarlijke-vierde-weg\/\",\"name\":\"De gevaarlijke vierde weg · Uitgeverij Van Oorschot\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/#website\"},\"datePublished\":\"1956-12-31T23:00:47+00:00\",\"dateModified\":\"2021-07-08T09:04:55+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/de-gevaarlijke-vierde-weg\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/de-gevaarlijke-vierde-weg\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/de-gevaarlijke-vierde-weg\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"DBNL\",\"item\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"De gevaarlijke vierde weg\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/\",\"name\":\"Uitgeverij Van Oorschot\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"De gevaarlijke vierde weg · Uitgeverij Van Oorschot","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/de-gevaarlijke-vierde-weg\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"De gevaarlijke vierde weg · Uitgeverij Van Oorschot","og_description":"[p. 76] Tijdschriften De gevaarlijke vierde weg De bijdragen van Raymond Aron, Thierry Maulnier en Denis de Rougemont in het januari-nummer van Preuves hebben veel gemeen. Zij bevatten de reacties op de gebeurtenissen in Hongarije en Egypte van drie schrijvers, die bij hun interpretatie van vrijwel ieder politiek verschijnsel de nadruk leggen op de relatie... Lees verder","og_url":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/de-gevaarlijke-vierde-weg\/","og_site_name":"Uitgeverij Van Oorschot","article_modified_time":"2021-07-08T09:04:55+00:00","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Est. reading time":"6 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/de-gevaarlijke-vierde-weg\/","url":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/de-gevaarlijke-vierde-weg\/","name":"De gevaarlijke vierde weg · Uitgeverij Van Oorschot","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/#website"},"datePublished":"1956-12-31T23:00:47+00:00","dateModified":"2021-07-08T09:04:55+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/de-gevaarlijke-vierde-weg\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/de-gevaarlijke-vierde-weg\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/de-gevaarlijke-vierde-weg\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"DBNL","item":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"De gevaarlijke vierde weg"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/#website","url":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/","name":"Uitgeverij Van Oorschot","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/dbnl\/297464","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/dbnl"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/dbnl"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=297464"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=297464"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}