{"id":300232,"date":"1971-01-01T00:00:25","date_gmt":"1970-12-31T23:00:25","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/dbnl\/fragment-uit-de-revolutiesj-verstegen\/"},"modified":"2021-06-04T13:45:48","modified_gmt":"2021-06-04T12:45:48","slug":"fragment-uit-de-revolutiesj-verstegen","status":"publish","type":"dbnl","link":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/fragment-uit-de-revolutiesj-verstegen\/","title":{"rendered":"Fragment uit: de revoluties\r\n\r\nJ. Verstegen"},"content":{"rendered":"
\r\n\r\n <\/interp>
[p. 183]<\/div>\r\n<\/a>\r\n

Fragment uit: de revoluties*<\/span><\/a>\r\n\r\n
J. Verstegen<\/i>\r\n<\/h3>\r\n\r\n

Had Tigran geweten dat de Metechi enkel politieke gevangenen herbergde, dan zou hij zich zeker verbaasd hebben, want aan politiek had hij nooit gedaan. Zijn cel mat twaalf kubieke meter. De muren waren eens wit gekalkt maar grijs geworden. Waar de kalk had losgelaten zag je de naakte baksteen die hij, als vakman, nauwkeurig onderzocht en van uitstekende kwaliteit bevond. Van de zoldering hing aan een roestige ketting een petroleumlamp die meer stank dan licht verspreidde. Aan de muur een crucifix, de gevangenisregels in het Russisch achter bevingerd cellofaan, de uit een tijdschrift gescheurde plaat van Nicolaas II in het garde-uniform met het blauwe ordelint van de heilige Andreas waar iemand \u2018stront\u2019 op geschreven had. Door het getraliede raam zag hij alleen de lucht, meestal onbewolkt, soms wat bleek, dan weer gemengd met rood. Vogels gaven hem een groot verlangen naar vrijheid. Als het raam donker werd was er een dag voorbij en kraste hij met zijn nagel een streepje in de muur. Maar na een paar dagen was de nagel afgesleten en moest hij aan een tweede beginnen. Toen hij beide handen rond was geweest was die eerste nagel nog niet voldoende aangegroeid. Hij hield ermee op.<\/p>\r\n\r\n

Zijn adem liep in straaltjes langs de muur: iets dat deel van hem had uitgemaakt, ja, hem in leven had gehouden, raakte hij kwijt zonder dat hij er iets tegen kon doen. Net als de kleine vrijheid, het kleine geluk, de kleine kinderen. Kon hij nog meer kwijtraken? Had hij nog iets om kwijt te raken? Ja, zijn leven.<\/p>\r\n\r\n

Achter de muur woonde een muis, zo hongerig of brutaal dat hij ook overdag naar kruimels zocht. Als hij er een vond ging hij op de achterpoten zitten, pakte de kruimel met de voorpootjes beet, bracht die nuffig en uiterst wantrouwig naar de neus, besnuffelde die uitgebreid\r\n<\/p>

[p. 184]<\/div>

voor er twee voortandjes in te zetten. Een fijnproever. Een aristocraat die ook bij razende honger zijn manieren wist te bewaren. Tigran praatte met hem, de muis keek hem aan met verstandige ogen.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Vet zul je hier niet worden, muis.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Vet is vulgair,\u2019 antwoordde de muis.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Wat ik je geef is uit een goed hart.\u2019<\/p>\r\n\r\n

De muis glimlachte dankbaar.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Als het vooronderzoek is afgelopen zal ik je meenemen naar Kilja. Daar is het ook geen vetpot maar in elk geval beter dan hier.\u2019<\/p>\r\n\r\n

De muis was genoeg heer om niet te laten merken dat hij niet in het vooronderzoek geloofde, rondde de kiepelton en verdween.<\/p>\r\n\r\n

‘s Morgens om tien uur kreeg Tigran een stuk zwart brood met een glas thee door een luikje. Om vier uur werd dit menu herhaald, nu aangevuld met een kop dunne soep. Eenmaal had daar een schorpioen ingezeten. Tigran had erover met de cipier van gedachten willen wisselen, maar die bleek ontoegankelijk voor zijn argumentatie. ‘s Avonds, steeds om dezelfde tijd en steeds even lang, werd er in de kelder onder hem verhoord. De kreten drongen door de muren. Hij drukte zijn handen tegen zijn oren maar de geluiden bleven in zijn herinnering. Hij sliep onrustig. Foltering was erg, maar het besef dat die iedere avond op een bepaald tijdstip zou worden herhaald, moest ondragelijk zijn. Hij zou zwak zijn en alles toegeven. Die nacht liep hij, weer kind, door Kars. Plotseling riep de moe’ezzin op tot wraak op de Armeni\u00ebrs die de vijgenoogst hadden laten mislukken. Hij rende de stad uit en verborg zich in een rotsspleet. Toen hij de volgende dag thuiskwam was het raam ingeslagen. Zijn vader, die nog in het Turkse leger tegen de Russen had gevochten, lag, slordig gecastreerd en vervolgens de keel doorgesneden, op tafel. Iemand gaf hem te drinken en geld voor de trein naar Tiflis. De hele reis sloeg zijn hart tegen zijn ribben of het eruit wilde. In Tiflis verkochten kennissen hem als huisjongen aan Darganov, zodat de weldoener kon worden terugbetaald.<\/p>\r\n\r\n

Hij ontwaakte, het ruwlinnen gevangenishemd drijfnat. De droom betekende dat Maria en Porfiria gevaar liepen. Die gedachte kwelde hem. Hij zou een brief naar buiten moeten smokkelen, aarzelde dagen lang, vroeg toen de cipier, die hem zijn voedsel gaf, om een potlood.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Tien roebel,\u2019 fluisterde de man.<\/p>\r\n

[p. 185]<\/div>\r\n

\u2018Die krijg je als ik vrij ben!\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Dan zijn we allemaal dood en begraven.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik heb niets gedaan, het is een vergissing, er moet een vooronderzoek worden ingesteld en dan sturen ze me naar huis.\u2019<\/p>\r\n\r\n

Maar de cipier was weg. Misschien wist hij wat er met hem zou gebeuren. De folteringen leken dichterbij te komen. Tigran probeerde uit de regels achter het cellofaan op te maken wat die folteringen betekenden maar hij kon het Russisch niet lezen.<\/p>\r\n\r\n

Het moest zomer zijn: een mestkever met een trouwtje om zijn poot zat tegen het gevangenisraam. Het kind aan de andere kant van het touwtje zag hij niet. Het zou Porfiria kunnen zijn. Hij bleef strak naar de kever kijken in de hoop dat zijn blik door het touwtje zou voortplanten naar het kind. Straks zou die mestkever met een speld op een aardappel worden vastgestoken en, voor hij stierf, terugverlangen naar de kleine vrijheid van het touwtje.<\/p>\r\n\r\n

Over het eten klaagde hij niet langer. Het leek hem zelfs ongeloofwaardig dat hij er ooit over geklaagd had. Hij verslond het zonder proeven met grote happen. Dat hij gevangen zat was een van die dingen die nu eenmaal gebeuren.<\/p>\r\n\r\n

\u00a0<\/p>\r\n\r\n

Op een morgen stapte een man van middelbare leeftijd de cel binnen. Hij was goed geschoren, stonk niet uit zijn mond en droeg, als teken van beschaving, een platte tas waaruit hij een map papieren haalde. Hij sprak zacht. Je kon niet voorstellen dat hij ooit geweld zou gebruiken.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Mijn naam is Kolakov. Ik ben Inspecteur voor de Minderheden. Uw geval is in onderzoek bij het ministerie van Binnenlandse Zaken. Men heeft mij gevraagd met u te praten. Dit gesprek maakt geen deel uit van het vooronderzoek. U bent vrij te zeggen wat u wilt.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Vooronderzoek?\u2019 vroeg Tigran. \u2018Ik zit hier al veel te lang voor een vooronderzoek.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Minister Plechve eist grote nauwgezetheid. Hij wil geen gebruik maken van zijn bevoegdheid iemand zonder proces naar Siberi\u00eb te sturen. Daarom kost alles veel tijd.\u2019<\/p>\r\n\r\n

De Inspecteur voor de Minderheden zocht in zijn papieren.<\/p>\r\n\r\n

\u2018U bent Tigran Ovresian?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Om u te dienen, heer.\u2019<\/p>\r\n

[p. 186]<\/div>\r\n

\u2018Geboren in Kars, Turkije?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ja.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Wanneer?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik weet niet precies. De papieren zijn verloren gegaan. Mijn vader en moeder…\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ongeveer 1870,\u2019 schatte de inspecteur en maakte een notitie.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Het moet na te gaan zijn in Kars.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Inlichtingen uit Kars wijzen uit dat uw vader onder Turkse vlag tegen de tsaar heeft gestreden\u2019.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Hij zal wel hebben gemoeten.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Voor zover w\u00edj weten werden de Armeni\u00ebrs vanwege hun onbetrouwbaarheid alleen als vrijwilligers tot het Turkse leger toegelaten.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Misschien hoopte mijn vader zo tot enig aanzien te komen. Als dat zo was, is het hem in elk geval niet gelukt want hij is een paar jaar later vermoord.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018De mogelijkheid bestaat,\u2019 zei de inspecteur, zonder op deze laatste opmerking te reageren, \u2018dat uw familie traditioneel antitsaristisch was.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Wat een onzin! Waarom zou een onwetende Turk, die maar net het hoofd boven water kan houden, antitsaristisch zijn? Dat is ver van zijn bed.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik verzoek u mijn vragen niet als onzin te bestempelen. Het gaat erom inzicht te krijgen in uw motieven. Het milieu speelt een belangrijke rol. U was lid van de verboden Gregoriaanse kerk?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik ben een Armeens christen.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018U hebt nooit een dienst van vader Argonadse bijgewoond?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Hij liet me niet toe.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Wel als u zich had laten herdopen.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik wilde niet, uit eerbied voor mijn ouders. Als ik toen had geweten dat ik me er deze moeilijkheden mee had kunnen besparen, had ik het misschien t\u00f2ch gedaan.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Dat is niet erg principi\u00ebel.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik hoor tot hen die zich zelfs geen principes kunnen veroorloven,\u2019 zei Tigran bitter.<\/p>\r\n\r\n

\u2018U bent gehuwd?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Geweest. Mijn vrouw is bij de geboorte van onze jongste gestorven.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018U was volledig in dienst bij Vassili Sergejitsj?\u2019<\/p>\r\n

[p. 187]<\/div>\r\n

\u2018Ja.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Hij was dus uw weldoener… U hebt hem ook toestemming gevraagd om met haar te trouwen?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Hij heeft haar voor mij uitgekozen.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Hij stelde de gebruikelijke voorwaarde?\u2019<\/p>\r\n\r\n

Waarom vernederde de man hem?<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik kon niet anders,\u2019 zei hij zacht.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Was u tevreden over Darganovs keus?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ze was een goede vrouw voor me,\u2019 zei Tigran.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Zonder voorbehoud?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Zonder voorbehoud.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik vraag het hierom. Er zijn er in Kilja die zeggen dat u haar sloeg.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Willen ze zeggen dat ik haar dood heb geslagen? Wat een beschuldiging.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Niemand wordt beschuldigd. Maar de Armeni\u00ebrs beschouwen de vrouw als een ondergeschikte…\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Wat zou mijn motief kunnen zijn?\u2019 vroeg Tigran.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Jaloezie op Vassili Sergejitsj.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Jaloezie op Vassili Sergejitsj is de zon zijn warmte benijden.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Dus u sloeg haar niet?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Nee, ik heb veel verdriet gehad over haar dood.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Of berouw?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik zeg verdriet en ik bedoel verdriet,\u2019 riep Tigran uit. De tranen sprongen in zijn ogen.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Waarom beschuldigt u me steeds van dingen waaraan ik part nog deel heb?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Het gaat om de waarheid,\u2019 zei de inspecteur. \u2018We moeten alles overhoop halen om de waarheid te kennen .. U hebt dus kinderen?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Twee.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Hoe oud?\u2019<\/p>\r\n\r\n

De vraag verwarde hem. De gedachte dat zijn kinderen dood waren kwam weer boven.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Het verbaast me dat u hun leeftijd niet weet.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik denk na. Ik ben in de war. Ik heb mijn idee van tijd verloren.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik begrijp u niet. Als u wilt dat uw kinderen gelukkig worden, waarom laat u dan een trein ontsporen?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Dat heb ik niet gedaan. Ik heb een paar moeren gebruikt, ja. Maar\r\n<\/p>

[p. 188]<\/div>

ik heb nooit de bedoeling gehad de trein te laten ontsporen.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Hoe kan ik uw beweegredenen te weten komen als u liegt? We weten dat voor die ontsporing Jordania, een gevaarlijke activist, Kilja heeft bezocht. Hij heeft vast met u gesproken.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Nee.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Toen zijn de antitsaristische gevoelens van uw familie weer bovengekomen .. De Armeni\u00ebrs zijn zeer traditioneel… Grondbezitter Darganov zei ook dat u uw werk niet met plezier deed.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Een slaaf werkt nooit met plezier.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Er is een eind aan uw slavernij gekomen.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Het touwtje is misschien wat langer geworden. Maar het bindt nog steeds.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Zo’n negatieve gedachte komt niet vanzelf op in het hoofd van een moezjik. Die heeft Jordania erin gepraat.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik ben meestal te moe om te denken. Ik ben er ook niet in geschoold. Maar hier in de gevangenis had ik er alle tijd voor… Dat heeft niets met Jordania te maken.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018U bent van mening dat het een revolutie vereist om vrij te worden?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Misschien kan het anders. Maar het gebeurt nu eenmaal niet…\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Dus u gelooft dat, omdat alle middelen falen, de revolutie moet plaatsvinden?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik zeg u dat ik het niet weet. Ik overzie de gevolgen van de revolutie niet helemaal. Maar als ik zie hoe de mensen vandaag de dag leven, zeg ik: Ja. Het experiment zou gewaagd moeten worden.\u2019<\/p>\r\n\r\n

De Inspecteur voor de Minderheden maakte een aantekening.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Wat dacht u dat de revolutie anders deed dan anderen ongelukkig maken?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Maar er moet toch een maatschappij zijn, beter dan die waarin we nu leven?\u2019 vroeg Tigran.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Het zijn de mensen die de maatschappij hebben gemaakt,\u2019 zei de inspecteur. \u2018De maatschappij heeft niet de mensen gemaakt.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Als de mensen de maatschappij hebben gemaakt,\u2019 antwoordde Tigran, \u2018hebben ze mij in elk geval niet geraadpleegd. Ik zou me dus kunnen voorstellen me tegen die maatschappij te verzetten.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Dus u geeft toe een revolutionair te zijn?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik zou misschien een revolutionair hebben kunnen zijn, als ik het benul gehad had. Maar ik had dat niet. Zoals ik u zei ben ik hier pas\r\n<\/p>

[p. 189]<\/div>

gaan denken. Maar als het ook al strafbaar is om over de revolutie te denken… Ja, dan staan mijn kansen slecht.\u2019<\/p>\r\n\r\n

De inspecteur zag af van antwoorden en vroeg: \u2018Wat zeggen u de namen Marx, Engels en Lenin?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik heb ze horen noemen.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018En de naam Dzjoegasjvili?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Nooit van gehoord.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Solo. Koba. Ivanovitsj?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Evenmin.\u2019<\/p>\r\n\r\n

Hij veranderde van onderwerp: \u2018Erkent u, Tigran Ovresian, dat u op 12 oktober 1900 klei van grondbezitter Darganov hebt gebruikt om er poppetjes van te bakken?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ben ik daar niet genoeg voor gestraft?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik wil u niet straffen. Ik moet een beeld van u hebben.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Het waren restjes. Als ik ze niet gebruikt had, had ik ze weg moeten gooien. Ik kon er geen vorm meer van vullen. De poppetjes waren voor mijn kinderen.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Er moeten nog een paar punten opgehelderd worden. Er bestaat contact tussen u en veerman Objidse?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik ken hem zoals zovelen in Kilja.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Was u op de hoogte van zijn revolutionaire activiteit in messame dassi?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik heb nog nooit van messame dassi gehoord.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik kan geen beeld van u krijgen,\u2019 zuchtte de inspecteur. \u2018Ik zou alles kunnen begrijpen als u toegaf een revolutionair te zijn, bezeten door een diep gewortelde haat jegens de tsaar. Ik zou u dan zelfs kunnen respekteren. Maar zoals u zich nu gedraagt bent u een zielige leugenaar.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik ben geen revolutionair. Ik heb moeren losgedraaid om te gaan vissen. Daar heb ik spijt van maar met de treinramp heeft het niets te maken. Aleksisjvili sprak over een eh…\u2019<\/p>\r\n\r\n

De Inspecteur voor de Minderheden liet hem niet uitpraten.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Wie zorgt voor uw kinderen als uw vrouw dood is?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik weet het niet. Ik heb het gevoel of ze dood zijn.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Wat geeft u dat gevoel?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik droom de ergste dingen.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Had u familie in Kilja om zich over hen te ontfermen?\u2019<\/p>\r\n

[p. 190]<\/div>\r\n

\u2018Nee. Ze zijn vast niet meer in leven. Overal heerst honger. Er zijn moordpartijen in de dorpen…\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Het zou voor u van belang zijn terug te keren.\u2019<\/p>\r\n\r\n

Tigran keek hem hoopvol aan.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Dat kan geregeld worden,\u2019 zei de inspecteur.<\/p>\r\n\r\n

Hij haalde een stuk uit zijn tas.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Kunt u lezen?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Georgisch een beetje. Ik leerde het van Aleksisjvili.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Leest u dit eens door.\u2019<\/p>\r\n\r\n

Het kostte hem grote moeite. Het was een ambtelijk stuk waarin de ondergetekende bekende zich te hebben schuldig gemaakt aan sabotage en de hem daarvoor opgelegde straf rechtvaardig te vinden.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Als u dit tekent zal ik ervoor zorgen dat u in de gelegenheid wordt gesteld uw kinderen onderdak te brengen.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Leven ze dan?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Als ze leven… Daar ben ik niet van op de hoogte.\u2019<\/p>\r\n\r\n

Hij verlangde hevig naar zekerheid.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Verder zal uw straf verlicht worden door uw bekentenis!\u2019<\/p>\r\n\r\n

Hij voerde een hevige strijd. Hij was geen revolutionair en had er nooit een willen zijn. Maar hij was het in hun ogen. Wat deed zijn eigen kleine mening er dan toe? Zij hadden de macht, dus ook de waarheid. Mischien was toegeven beter. Hij verzette zich hevig tegen dat idee. Zijn mening mocht waardeloos zijn, het was de zijne en hij zou er geen afstand van doen.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik teken niet.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Als het niet de bedoeling was boodschappen uit de cel naar de revolutionaire vrienden te smokkelen,\u2019 vroeg de inspecteur, \u2018waarom hebt u dan de cipier om een potlood gevraagd?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik wou mijn kinderen schrijven.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018En u dacht dat ze dood waren?\u2019<\/p>\r\n\r\n

Het werd donker voor zijn ogen. Hij zocht steun tegen de muur. De kou drong door zijn kleren.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Als u naar uw kinderen had willen schrijven had u een verzoekschrift bij de directeur kunnen indienen. Hij zou u, bij goed gedrag van uw kant, een potlood gegeven hebben. Het staat allemaal in de gevangenisregels.\u2019<\/p>\r\n\r\n

De inspecteur gebaarde naar het cellofaan.<\/p>\r\n

[p. 191]<\/div>\r\n

\u2018Ik ken geen Russisch. En de cipier dacht alleen maar aan geld en heeft die mogelijkheid niet genoemd.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018U wilde die mogelijkheid niet benutten omdat uw brief dan gecensureerd zou worden.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Ik kan u niet overtuigen,\u2019 zei Tigran wanhopig. \u2018Vraag alle kopstukken van het verzet of ze ooit van Tigran Ovresian gehoord hebben en ze zullen nee zeggen.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Heeft de cipier u een potlood gegeven?\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Nee, ik had geen geld.\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Hoe hebt u dan dat woord kunnen schrijven?\u2019<\/p>\r\n\r\n

Hij wees op de verwensing op het portret van Nicolaas II.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Dat heb ik niet gedaan…\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Verachtelijk, als je revolutie bestaat uit het schrijven van scheldwoorden op het portret van de tsaar.\u2019<\/p>\r\n\r\n

Het baatte niet wat hij zei. Hij had steeds het werk van een blind paard gedaan maar tijdens dit gesprek was hij glashelder gaan inzien dat hij niet was gearresteerd om wat hij had gedaan maar om wat hij was. Daarom was een rechtzaak natuurlijk zinloos. Misschien kon hij aantonen dat hij onschuldig was aan de ontsporing, maar hij kon niet ontkennen dat hij was die hij was: een ander.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Als het geen sabotage was,\u2019 zei de inspecteur langzaam, \u2018zal ik het roofmoord moeten noemen.\u2019 Hij haalde de houten pop uit zijn tas.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Die hebben we in beslag genomen.\u2019<\/p>\r\n\r\n

De pop groeide voor Tigrans ogen. Hij moest teruglopen om hem helemaal te kunnen zien, stootte tegen de kiepelton, drukte zich tegen de muur. De kleur was uit zijn gezicht geweken.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Maria en Porfiria speelden ermee. Die schooiden volgens ooggetuigen iedere dag langs de spoorbaan op zoek naar voedsel en waren er als de kippen bij de gestrande reizigers te plunderen…\u2019<\/p>\r\n\r\n

\u2018Dus ze leven?\u2019 riep Tigran.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Dat was kort na de ontsporing. Van hun toestand n\u00fa weet ik niets… U weet hoe ze aan de pop kwamen?\u2019<\/p>\r\n\r\n

Voor het eerst loog Tigran en hetzelfde ogenblik wist hij dat de inspecteur wist dat hij loog. Omdat hij nee gezegd had waren alle tot nu toe verkondigde waarheden dubieus geworden. Hij voelde zich verschrikkelijk eenzaam. Het was of de muis van zijn toestand wist want hij kwam net uit zijn holletje, stak zijn neus nieuwsgierig in de\r\n<\/p>

[p. 192]<\/div>

lucht, snoof de vreemde man op en trippelde naar het midden van de cel.<\/p>\r\n\r\n

\u2018We zullen zien wat de officier zegt,\u2019 zei de Inspecteur voor de Minderheden. Hij borg de pop weer in zijn tas.<\/p>\r\n\r\n

\u2018Sabotage al of niet met politieke oogmerken subsidiair roofmoord. Genoeg voor Siberi\u00eb. Vooral nu Golitsyn alle opstandige elementen van de Kaukasus wil verwijderen.\u2019<\/p>\r\n\r\n

Hij sloot de tas, draaide zich om, zette stevig zijn hak op de muis die openbarstte. Tigrans ogen vulden zich met tranen. Hij kon de revolutie niet meer ontkennen zonder zichzelf te ontkennen. De ontwikkelingen grepen hem beet en sleepten hem mee. Zijn kans zich ertegen te verzetten was even groot als de kans op verzet van een houtsplinter in de maalstroom.<\/p>\r\n\r\n

\u00a0<\/p>\r\n\r\n

\r\nBericht van de redactie<\/i>\r\n<\/p>\r\n\r\n

\u2018Brieven van een zeeman\u2019 door Frans Schamhardt is een fragment uit het gelijknamige boek, dat in het aanstaande najaar en vroege voorjaar 1972 bij G.A. van Oorschot zal verschijnen.<\/p>\r\n\r\n<\/div>

\n

Over dit hoofdstuk\/artikel<\/h3>\n

Judicus Verstegen<\/a><\/p>\n
\n<\/div>

\r\n
\r\n
\n
\r\n*<\/span><\/a>\r\n<\/dt>\r\n
Roman uit het Georgi? van voor, tijdens en na de Russische revolutie. Verschijnt najaar 1971 bij Em. Querido’s Uitgeverij.<\/dd>\r\n<\/dl>\n<\/div>\r\n<\/div><\/div><\/div><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

[p. 183] Fragment uit: de revoluties* J. Verstegen Had Tigran geweten dat de Metechi enkel politieke gevangenen herbergde, dan zou hij zich zeker verbaasd hebben, want aan politiek had hij nooit gedaan. Zijn cel mat twaalf kubieke meter. De muren waren eens wit gekalkt maar grijs geworden. Waar de kalk had losgelaten zag je de… Lees verder <\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","class_list":["post-300232","dbnl","type-dbnl","status-publish","hentry"],"acf":[],"yoast_head":"\nFragment uit: de revoluties J. Verstegen · Uitgeverij Van Oorschot<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/fragment-uit-de-revolutiesj-verstegen\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Fragment uit: de revoluties J. Verstegen · Uitgeverij Van Oorschot\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"[p. 183] Fragment uit: de revoluties* J. Verstegen Had Tigran geweten dat de Metechi enkel politieke gevangenen herbergde, dan zou hij zich zeker verbaasd hebben, want aan politiek had hij nooit gedaan. Zijn cel mat twaalf kubieke meter. De muren waren eens wit gekalkt maar grijs geworden. Waar de kalk had losgelaten zag je de... Lees verder\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/fragment-uit-de-revolutiesj-verstegen\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Uitgeverij Van Oorschot\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2021-06-04T12:45:48+00:00\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"15 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/fragment-uit-de-revolutiesj-verstegen\/\",\"url\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/fragment-uit-de-revolutiesj-verstegen\/\",\"name\":\"Fragment uit: de revoluties J. Verstegen · Uitgeverij Van Oorschot\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/#website\"},\"datePublished\":\"1970-12-31T23:00:25+00:00\",\"dateModified\":\"2021-06-04T12:45:48+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/fragment-uit-de-revolutiesj-verstegen\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/fragment-uit-de-revolutiesj-verstegen\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/fragment-uit-de-revolutiesj-verstegen\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"DBNL\",\"item\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Fragment uit: de revoluties J. Verstegen\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/\",\"name\":\"Uitgeverij Van Oorschot\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Fragment uit: de revoluties J. Verstegen · Uitgeverij Van Oorschot","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/fragment-uit-de-revolutiesj-verstegen\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Fragment uit: de revoluties J. Verstegen · Uitgeverij Van Oorschot","og_description":"[p. 183] Fragment uit: de revoluties* J. Verstegen Had Tigran geweten dat de Metechi enkel politieke gevangenen herbergde, dan zou hij zich zeker verbaasd hebben, want aan politiek had hij nooit gedaan. Zijn cel mat twaalf kubieke meter. De muren waren eens wit gekalkt maar grijs geworden. Waar de kalk had losgelaten zag je de... Lees verder","og_url":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/fragment-uit-de-revolutiesj-verstegen\/","og_site_name":"Uitgeverij Van Oorschot","article_modified_time":"2021-06-04T12:45:48+00:00","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Est. reading time":"15 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/fragment-uit-de-revolutiesj-verstegen\/","url":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/fragment-uit-de-revolutiesj-verstegen\/","name":"Fragment uit: de revoluties J. Verstegen · Uitgeverij Van Oorschot","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/#website"},"datePublished":"1970-12-31T23:00:25+00:00","dateModified":"2021-06-04T12:45:48+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/fragment-uit-de-revolutiesj-verstegen\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/fragment-uit-de-revolutiesj-verstegen\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/fragment-uit-de-revolutiesj-verstegen\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"DBNL","item":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Fragment uit: de revoluties J. Verstegen"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/#website","url":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/","name":"Uitgeverij Van Oorschot","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/dbnl\/300232","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/dbnl"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/dbnl"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=300232"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=300232"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}