{"id":302701,"date":"1995-01-01T00:01:02","date_gmt":"1994-12-31T23:01:02","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/dbnl\/elly-de-waard-2\/"},"modified":"2021-06-04T18:08:21","modified_gmt":"2021-06-04T17:08:21","slug":"elly-de-waard-2","status":"publish","type":"dbnl","link":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/elly-de-waard-2\/","title":{"rendered":"Elly de Waard"},"content":{"rendered":"
\r\n\r\n <\/interp><\/interp>
[p. 368]<\/div>\r\n<\/a>\r\n

\r\nElly de Waard<\/i>\r\n<\/h3>\r\n\r\n
\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
ZIJ maakte zich schaars, als een zwaan<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
en drijvend door een statig rijk<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
van pijn was zij de maan, zij maakte mij<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
Icarus, maar meester<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
van mijn falen, aan mijn linnen<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
vlieger waarde ik door haar nacht<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
een parazeiler, telkens dalende<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
telkens stijgende<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
drakenvlieger, haar koelte hield<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
mijn vleugels stijf<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n<\/div>\r\n
[p. 369]<\/div>\r\n
\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
OF is dit niet de liefde en haar liefdes<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
perpetuum mobile, maar staat zij aan de bron<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
daarvan: die onbedwingbare behoefte van<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
de geraakte om bij de ander, de dader<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
immers – de beminde – zijn troost te zoeken<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
in plaats van andersom?<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n<\/div>\r\n
[p. 370]<\/div>\r\n
\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
HAAR lichaam<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
als een nachthemel verneveld<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
met de dunste<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
sterren, haar naakt<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
zichtbaar gebleven<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
tot in schaduwen<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
die helder zijn<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
zij is volmaakt<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
begeerlijk zonder<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
hoofd en benen, haar hand<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
verwijst naar haar geslacht<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
haar hals is af-<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
gesnoerd met ketens van<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
juwelen<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n<\/div>\r\n
[p. 371]<\/div>\r\n
\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
IK: hand in rust<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
op het geslacht; zij<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
prima vera alweer<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
bloemen op haar jurk<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
gestrooid, haar bij<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
de pinken zijn in licht<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
gewikkeld – en bij<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
het denken aan dit, aan dit<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
ongecompliceerde, het<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
herkennen<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
zich voorzichtig<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
een dunne glimlach<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
om de lippen<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n
\r\n
\u00a0<\/div>\r\n
\r\n
plooit<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n<\/div>\r\n
[p. 372]<\/div>\r\n

Tijdens mijn tienerjaren leken de werken van Leopold en Nijhoff mij al voorbeeldig: zo behoorde po\u00ebzie te zijn en tijdens het afwassen droegen mijn zuster en ik stukken gedicht uit het hoofd voor om dit gedwongen handwerk dragelijk, nee, zelfs heerlijk te maken. Al spoedig kwam daar Van Geel bij. Later natuurlijk nog heel veel andere dichters – Gorter! -, veel buitenlandse ook, maar toch zijn Leopold en Nijhoff voor deze eeuw voor mij de hoekstenen gebleven van de Nederlandse po\u00ebzie.<\/p>\r\n\r\n

Nijhoff is van deze twee als voorbeeld wellicht het moeilijkste te benaderen omdat zijn taalgebruik zo bedrieglijk \u2018gewoon\u2019 is, zo dicht tegen de spreektaal aanligt. Om dat te kunnen moet je over heel veel techniek beschikken. Ik denk dat juist omd\u00e1t hij zo onnadrukkelijk en helder spreekt zijn po\u00ebzie nog in de hoogste mate actueel is. Dit bijvoorbeeld in tegenstelling tot Roland Holst.<\/p>\r\n\r\n

Ik meen zelfs dat hij, door de sublieme, want onnadrukkelijke, wijze waarop hij sonnetten schreef deze vorm voor wat de twintigste eeuw betreft, voor zich heeft opge\u00ebist. Wie na hem nog sonnetten heeft willen schrijven vond zijn slagschaduw onvermijdelijk op zijn weg.<\/p>\r\n\r\n

Nijhoff is zeker, niet alleen een belangrijk Nederlands, maar ook Europees dichter; maar dat geldt voor tal van andere Nederlandstalige dichters eveneens, en dat zelfs van oudsher: Bijns, Hooft, Vondel, Bredero, Huygens om er maar enkele van toen te noemen.<\/p>\r\n\r\n

Vroeger, tijdens het afwassen zal ik maar zeggen, lag mijn grootste waardering bij Nijhoffs vroege gedichten (Pierrot aan de Lantaarn, Pierrot – \u2018en mijn stuk hart rammelde van de scherven\u2019! – Het liedje van den Simpele); toch is een scheidslijn moeilijk aan te geven, want veel uit met name de bundels Vormen<\/i> en Nieuwe gedichten<\/i>, die ik nu het hoogste aansla, vond ik toen ook al prachtig. En de Verspreide gedichten.<\/i> Zo’n gedicht als Bij de dood van Albert Verwey heb ik altijd heel verrassend gevonden.<\/p>\r\n\r\n

Nijhoffs mooiste gedicht is natuurlijk Awater, ook al vanwege de lengte en de volgehouden toon. Het is mij dierbaarder dan Het Uur U, dat ik met\r\n<\/p>

[p. 373]<\/div>

zijn claustrische, kortregelige vorm iets te benauwd vind, ook al was dat natuurlijk precies wat de dichter beoogde. En ik hou ook erg van Het Veer – en Impasse, Het tuinfeest – te veel om op te noemen. Ook in zijn stukken over<\/i> po\u00ebzie heeft Nijhoff veel behartenswaardigs gezegd.<\/p>\r\n\r\n

\u00a0<\/p>\r\n\r\n

\r\nElly de Waard<\/i>\r\n<\/p>\r\n<\/div>

\n

Over dit hoofdstuk\/artikel<\/h3>\n

Elly de Waard<\/a><\/p>\n

over Martinus Nijhoff<\/a><\/p>\n
\n<\/div><\/div><\/div><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

[p. 368] Elly de Waard \u00a0 ZIJ maakte zich schaars, als een zwaan \u00a0 en drijvend door een statig rijk \u00a0 \u00a0 \u00a0 van pijn was zij de maan, zij maakte mij \u00a0 Icarus, maar meester \u00a0 \u00a0 \u00a0 van mijn falen, aan mijn linnen \u00a0 vlieger waarde ik door haar nacht \u00a0 \u00a0 \u00a0… Lees verder <\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","class_list":["post-302701","dbnl","type-dbnl","status-publish","hentry"],"acf":[],"yoast_head":"\nElly de Waard · Uitgeverij Van Oorschot<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/elly-de-waard-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Elly de Waard · Uitgeverij Van Oorschot\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"[p. 368] Elly de Waard \u00a0 ZIJ maakte zich schaars, als een zwaan \u00a0 en drijvend door een statig rijk \u00a0 \u00a0 \u00a0 van pijn was zij de maan, zij maakte mij \u00a0 Icarus, maar meester \u00a0 \u00a0 \u00a0 van mijn falen, aan mijn linnen \u00a0 vlieger waarde ik door haar nacht \u00a0 \u00a0 \u00a0... Lees verder\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/elly-de-waard-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Uitgeverij Van Oorschot\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2021-06-04T17:08:21+00:00\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"3 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/elly-de-waard-2\/\",\"url\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/elly-de-waard-2\/\",\"name\":\"Elly de Waard · Uitgeverij Van Oorschot\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/#website\"},\"datePublished\":\"1994-12-31T23:01:02+00:00\",\"dateModified\":\"2021-06-04T17:08:21+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/elly-de-waard-2\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/elly-de-waard-2\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/elly-de-waard-2\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"DBNL\",\"item\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Elly de Waard\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/\",\"name\":\"Uitgeverij Van Oorschot\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Elly de Waard · Uitgeverij Van Oorschot","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/elly-de-waard-2\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Elly de Waard · Uitgeverij Van Oorschot","og_description":"[p. 368] Elly de Waard \u00a0 ZIJ maakte zich schaars, als een zwaan \u00a0 en drijvend door een statig rijk \u00a0 \u00a0 \u00a0 van pijn was zij de maan, zij maakte mij \u00a0 Icarus, maar meester \u00a0 \u00a0 \u00a0 van mijn falen, aan mijn linnen \u00a0 vlieger waarde ik door haar nacht \u00a0 \u00a0 \u00a0... Lees verder","og_url":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/elly-de-waard-2\/","og_site_name":"Uitgeverij Van Oorschot","article_modified_time":"2021-06-04T17:08:21+00:00","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Est. reading time":"3 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/elly-de-waard-2\/","url":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/elly-de-waard-2\/","name":"Elly de Waard · Uitgeverij Van Oorschot","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/#website"},"datePublished":"1994-12-31T23:01:02+00:00","dateModified":"2021-06-04T17:08:21+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/elly-de-waard-2\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/elly-de-waard-2\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/elly-de-waard-2\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"DBNL","item":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/dbnl\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Elly de Waard"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/#website","url":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/","name":"Uitgeverij Van Oorschot","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/dbnl\/302701","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/dbnl"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/dbnl"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=302701"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=302701"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}