{"id":263698,"date":"2015-02-09T11:00:37","date_gmt":"2015-02-09T10:00:37","guid":{"rendered":"http:\/\/www.tirade.nu\/?p=17132"},"modified":"2020-03-28T16:56:36","modified_gmt":"2020-03-28T15:56:36","slug":"een-kolossale-hoeveelheid-week-vlees-damesstemmen","status":"publish","type":"tirade_blog","link":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/een-kolossale-hoeveelheid-week-vlees-damesstemmen\/","title":{"rendered":"\u2018Een kolossale hoeveelheid week vlees.\u2019 – damesstemmen"},"content":{"rendered":"

Applaus!<\/strong>
\nNa afloop van Hart<\/em> worden regisseuse Madeleine Matzer, lichtontwerper Tom Verheyen en ontwerper Maarten Baas de vloer op geroepen door toneelspeelsters Wendell Jaspers en Fokka Deelen. Jaspers lijkt pas echt van het slotapplaus te kunnen genieten als Matzer naast haar staat. We\u2019re in this together<\/em>.<\/p>\n

Bewerken, vertalen<\/strong>
\nMatzer adapteerde een roman voor toneel. Anneke Brassinga vertaalde vier ultrakorte theaterteksten van Gertrude Stein<\/a>.<\/p>\n

Spelen<\/strong>
\nToen ik in 1998 afstudeerde, kreeg ik van mijn scriptiebegeleidster een Speelmeter<\/em> die zij zelf ooit nog had gekregen van haar Amerikaanse promotor. Het ding ziet eruit als een ouderwetse brievenweegschaal. Je kunt er de \u2018speelbaarheid\u2019 of \u2018podiumgeschiktheid\u2019 van literaire teksten aan aflezen. Leg je \u00a0de nieuwe Stein-vertaling erop dan scoort die een 8 op De Schaal van Shakespeare<\/em>. Wat zoveel betekent als: onspeelbaar. Je kunt de tekst voordragen \u2013 als po\u00ebzie \u2013 maar \u2018spelen\u2019? Eigenlijk niet. Toch verzekerde de boekverkoopster van Perdu me dat de presentatie van het boekje een mooie theateravond had opgeleverd. Ik geloof het op haar zachte blauwe ogen. Een roman is natuurlijk per definitie \u2018onspeelbaar\u2019 \u2013 tenzij je die bewerkt, zoals Matzer heeft gedaan met Lisette Lewins Een hart van prikkeldraa<\/em>d (1992).<\/p>\n

Hart\/hard<\/strong>
\nDrama is conflict. Kunst is contrast. Het bijna grafische decor van Hart<\/em> is zacht als doek, schuimrubber of katoen. En hard als staal. Het slot van Hart<\/em> is wreed. Vooral de vrouwen in de zaal leken dat erg te kunnen waarderen.<\/p>\n

IJSCOBOER<\/strong>
\nAls ik na Hart<\/em> de foyer van De Verkadefabriek<\/em> in loop, zie ik een man in een ijsmakersjasje achter een kraampje met boeken staan. Het is Ernest van der Kwast. Wat doet die hier nou? En wat doet ie in dit stukje?<\/p>\n

Gretige Greetje<\/strong>
\nGreetje laat zich in de duinen ontmaagden door Mandel, een Joodse jongen, vervreemdt hem van zich met antisemitische opmerkingen. Kort daarna gaat ze in op de grove avances van een Duitse officier. Het hart van Hart<\/em> wordt gevormd door het samenspel van Fokka Deelen en Wendell Jaspers. Ze schakelen soepel en aanhoudend tussen spelen en vertellen en wisselen daarbij steeds van rol. Alsof je naar het geinen van twee hartsvriendinnen zit te kijken. Prachtig en grappig is het moment waarop Jaspers verandert in een karikatuur van de vijftiger Heinz die haar afstoot \u2013 zie de titel van deze post – en opwindt tegelijk. Op de beste momenten van Hart<\/em> zie je dat acteren spelen<\/em> is.<\/p>\n

Lisette Lewin<\/strong>
\nAuteur Lisette Lewin (1939) is aanwezig bij de premi\u00e8re, samen met meestervertaler Peter Verstegen (1938). Na afloop raak ik met hen \u00a0in gesprek. Lewin is erg gelukkig met de voorstelling \u2013 alleen de soundtrack bevalt haar niet: ze had liever Wagner en Strauss gehoord dan de hedendaagse muziek (Portishead, Keith Richards) waarvoor Matzer heeft gekozen. Alleen al omdat er in de oorlog helemaal geen Engelse muziek geluisterd m\u00f3cht worden. Lewins reserves vind ik begrijpelijk. Voor het overgrote deel van het publiek lijkt ‘pop’ me toch een gelukkige keuze. De muziek slaat nu een brug naar het heden – van villa Zeelust naar kelderboxen, van moffenhoeren naar breezersletjes.<\/p>\n

Vladimir Nabokov\/ Gertrude Stein<\/strong>
\nAnneke Brassinga heeft nog gestudeerd bij Peter Verstegen. Verstegen vertelde me dat hij ooit begon aan het vertalen van Vladimir Nabokov\u2019s The Gift<\/em> (1938), maar het project al snel overdroeg aan Anneke Brassinga. De uitgave van Gertrude Steins theaterteksten is 2 (twee) \u2013 talig. Dus iedereen kan zelf na<\/span>checken of de teksten een beetje zijn Verbrast in de geest van Stein.<\/p>\n

Greetje versus Lisette<\/strong>
\n\u2018Lisette Lewin stamt uit een Joodse zakenfamilie, waarvan de meeste familieleden WOII niet overleefd hebben. Zelf verbleef ze tijdens de oorlog op verschillende onderduikadressen,\u2019 vertelt de DBNL<\/a>. Lewin zal bij het schrijven van Een hart van prikkeldraad<\/em> uit haar geheugen hebben geput. Maar de verschillen tussen de protagonist van Hart<\/em> en de auteur ervan zijn pregnanter dan de overeenkomsten. Ik meld het maar even.<\/p>\n

Boekhouden<\/strong>
\nIn Matzers toneelbewerking speelt het thema \u2018wraak\u2019 een minder grote rol dan in de roman. Volgens Lewin werkt dat beter op het toneel. Meer dan bewerkers zijn vertalers boekhouders. In de Stein-vertaling van Brassinga \u2013 in de tekst \u2018Haar jurken tellen\u2019 waar toneelbedrijven als personages optreden – valt op pagina 33 een woordspeling weg als AB \u2018act quickly\u2019 vertaalt als \u2018Ga snel te werk\u2019 \u2013 \u2018act\u2019 is in het Engels natuurlijk zowel \u2018(toneel)bedrijf\u2019 als \u2018daad\u2019 of \u2018handeling\u2019 \u2013 die zij op pagina 35 meteen compenseert door de karakterisering \u2018industrious\u2019 uit de mond van een \u2018personage\u2019 genaamd \u2018Vijfde bedrijf\u2019 te vertalen als \u2018bedrijvig\u2019. Act\/act wordt zo, met een piepkleine vertraging, bedrijf\/bedrijvig. En de lezer snort tevreden.<\/p>\n

Keiharde conclusies<\/strong>
\nZo. Nu gevolgtrekkingen maken. Iedere voorstelling met Wendell Jaspers is het bijwonen waard, maar Hart<\/em> is wel de kroon op de kers of hoe die uitdrukking ook alweer luidt. Dus:<\/p>\n

Wees blij dat je leeft. Lees Stein. Ga Hart<\/a> zien.<\/p>\n

Doek.<\/p>\n

Soundtrack: Don\u2019t Go Breaking My Heart<\/em><\/a> (het nummer speelt terwijl het publiek van Hart<\/em> de zaal in loopt en Jaspers en Deelen een dansje doen).<\/p>\n

——————<\/p>\n

Volgende week: Oliviero Toscani in Amsterdam. En meer.<\/p>\n

Foto: Matzer<\/a>.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Applaus! Na afloop van Hart worden regisseuse Madeleine Matzer, lichtontwerper Tom Verheyen en ontwerper Maarten Baas de vloer op geroepen door toneelspeelsters Wendell Jaspers en Fokka Deelen. Jaspers lijkt pas echt van het slotapplaus te kunnen genieten als Matzer naast haar staat. We\u2019re in this together. Bewerken, vertalen Matzer adapteerde een roman voor toneel. Anneke…
Lees verder <\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":11,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","template":"","tirade_blog_category":[],"trefwoord":[],"class_list":["post-263698","tirade_blog","type-tirade_blog","status-publish","hentry"],"acf":[],"yoast_head":"\n\u2018Een kolossale hoeveelheid week vlees.\u2019 - damesstemmen · Uitgeverij Van Oorschot<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/een-kolossale-hoeveelheid-week-vlees-damesstemmen\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"\u2018Een kolossale hoeveelheid week vlees.\u2019 - damesstemmen · Uitgeverij Van Oorschot\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Applaus! Na afloop van Hart worden regisseuse Madeleine Matzer, lichtontwerper Tom Verheyen en ontwerper Maarten Baas de vloer op geroepen door toneelspeelsters Wendell Jaspers en Fokka Deelen. Jaspers lijkt pas echt van het slotapplaus te kunnen genieten als Matzer naast haar staat. We\u2019re in this together. Bewerken, vertalen Matzer adapteerde een roman voor toneel. Anneke...Lees verder\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/een-kolossale-hoeveelheid-week-vlees-damesstemmen\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Uitgeverij Van Oorschot\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2020-03-28T15:56:36+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/02\/Matzer-Hart-1-1.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"683\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"4 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/een-kolossale-hoeveelheid-week-vlees-damesstemmen\/\",\"url\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/een-kolossale-hoeveelheid-week-vlees-damesstemmen\/\",\"name\":\"\u2018Een kolossale hoeveelheid week vlees.\u2019 - damesstemmen · Uitgeverij Van Oorschot\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/#website\"},\"datePublished\":\"2015-02-09T10:00:37+00:00\",\"dateModified\":\"2020-03-28T15:56:36+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/een-kolossale-hoeveelheid-week-vlees-damesstemmen\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/een-kolossale-hoeveelheid-week-vlees-damesstemmen\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/een-kolossale-hoeveelheid-week-vlees-damesstemmen\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Tirade blog berichten\",\"item\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade-blog\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"\u2018Een kolossale hoeveelheid week vlees.\u2019 – damesstemmen\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/\",\"name\":\"Uitgeverij Van Oorschot\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"\u2018Een kolossale hoeveelheid week vlees.\u2019 - damesstemmen · Uitgeverij Van Oorschot","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/een-kolossale-hoeveelheid-week-vlees-damesstemmen\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"\u2018Een kolossale hoeveelheid week vlees.\u2019 - damesstemmen · Uitgeverij Van Oorschot","og_description":"Applaus! Na afloop van Hart worden regisseuse Madeleine Matzer, lichtontwerper Tom Verheyen en ontwerper Maarten Baas de vloer op geroepen door toneelspeelsters Wendell Jaspers en Fokka Deelen. Jaspers lijkt pas echt van het slotapplaus te kunnen genieten als Matzer naast haar staat. We\u2019re in this together. Bewerken, vertalen Matzer adapteerde een roman voor toneel. Anneke...Lees verder","og_url":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/een-kolossale-hoeveelheid-week-vlees-damesstemmen\/","og_site_name":"Uitgeverij Van Oorschot","article_modified_time":"2020-03-28T15:56:36+00:00","og_image":[{"width":1024,"height":683,"url":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/02\/Matzer-Hart-1-1.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Est. reading time":"4 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/een-kolossale-hoeveelheid-week-vlees-damesstemmen\/","url":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/een-kolossale-hoeveelheid-week-vlees-damesstemmen\/","name":"\u2018Een kolossale hoeveelheid week vlees.\u2019 - damesstemmen · Uitgeverij Van Oorschot","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/#website"},"datePublished":"2015-02-09T10:00:37+00:00","dateModified":"2020-03-28T15:56:36+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/een-kolossale-hoeveelheid-week-vlees-damesstemmen\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/een-kolossale-hoeveelheid-week-vlees-damesstemmen\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/een-kolossale-hoeveelheid-week-vlees-damesstemmen\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Tirade blog berichten","item":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade-blog\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"\u2018Een kolossale hoeveelheid week vlees.\u2019 – damesstemmen"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/#website","url":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/","name":"Uitgeverij Van Oorschot","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tirade_blog\/263698","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tirade_blog"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/tirade_blog"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/11"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=263698"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tirade_blog\/263698\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=263698"}],"wp:term":[{"taxonomy":"tirade_blog_category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tirade_blog_category?post=263698"},{"taxonomy":"trefwoord","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/trefwoord?post=263698"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}