{"id":263984,"date":"2014-10-09T07:00:18","date_gmt":"2014-10-09T05:00:18","guid":{"rendered":"http:\/\/www.tirade.nu\/?p=15630"},"modified":"2020-03-28T17:06:25","modified_gmt":"2020-03-28T16:06:25","slug":"15630","status":"publish","type":"tirade_blog","link":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/","title":{"rendered":"Dichters en de tijd"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignright  wp-image-15632\" src=\"http:\/\/www.tirade.nu\/wp-content\/uploads\/2014\/10\/jorge-luis-borges-300x156.jpg\" alt=\"jorge-luis-borges\" width=\"250\" height=\"130\" \/>Jorge Luis Borges heeft een gedicht geschreven \u2018aan de eerste dichter van Hongarije\u2019.<\/p>\n<p>Op deze datum, toekomstig voor jou<br \/>\nen onbereikbaar voor de wichelaar<br \/>\ndie de verboden vorm der toekomst ziet<br \/>\nin een ster of in de ingewanden van een stier<br \/>\nkan ik moeiteloos jouw naam, broeder en schim, opzoeken in de encyclopedie\u00ebn.<\/p>\n<p>(vertaling Barber van de Pol en Maarten Steenmeijer)<\/p>\n<p>In Borges eigen zijn taal:<\/p>\n<p><em>(En esta fecha para ti futura<\/em><br \/>\n<em>que no alcanza el augur que la prohibida<\/em><br \/>\n<em>forma del porvenir ve en los planetas<\/em><br \/>\n<em>ardientes o en las v\u00edsceras del toro<\/em><br \/>\n<em>nada me costar\u00eda, hermano y sombra<\/em><br \/>\n<em>buscar tu nombre en las enciclopedias<\/em>.)<br \/>\n[&#8230;]<br \/>\nHij schrijft dan verder over dat hij kan opzoeken onder welke koningen deze dichter leefde, welke rivieren hij zag en dat zee\u00ebn en talloze nachten hen beiden scheiden,<\/p>\n<p>maar ons verbindt op niet te ontraadselen wijze<br \/>\nde mysterieuze liefde voor het woord,<br \/>\ndeze omgang met symbolen en met klanken.<\/p>\n<p>We kennen de pogingen van Gerrit Achterberg om de dode te spreken te krijgen, een oerdrift van de dichter sinds Orpheus. Borges werk is vergeven van een eigenlijk veel aardsere wijze van benadering. Borges weet zich een vriend van deze Hongaar uit vergleden tijden. Hij kan, blind ziende, in zijn tijd kijken. Zoals ook Lars Gustafsson in voorbije tijden blikt, de wereld namelijk, v\u00f3or Bach<\/p>\n<p>Er moet een wereld bestaan hebben voor<br \/>\nde Triosonate in D, een wereld voor de Partita in a mineur,<br \/>\nmaar hoe zag die wereld eruit?<br \/>\nEen Europa van grote lege vertrekken zonder weerklank,<br \/>\noveral onwetende instrumenten<br \/>\nwaar <em>Musikalisches Opfer<\/em> en <em>Das Wohltemperierte Klavier<\/em><br \/>\nnooit over een claviatuur waren gegaan<br \/>\n[&#8230;]<\/p>\n<p>waar alleen oude houthakkers met hun bijlen te horen zijn,<br \/>\nhet gezonde geluid van sterke honden in de winter.<\/p>\n<p>Gustafsson verbaast zich dat daar \u2018nergens Bach, nergens Bach\u2019 heeft geklonken.<\/p>\n<p>Ook striptekenaar Mark Retera de tekenaar van Dirk Jan stelt zich regelmatig een vroeger wereld voor, hier een van de vroegste voorstellingen mogelijk, Yucatan, bij een vallende \u2018ster\u2019.<\/p>\n<p>Teksten en kunst die de tijd verruimen werken op mij als ademhalen onder een crawlende arm door, het vult de borst vol lucht en verdrijft de benauwenis.<\/p>\n<p>In Frans van Hasselts meesterlijke boek <em>Griekse tijd<\/em> (Querido, 1985) beschrijft hij een dergelijke ervaring in Monemvasia: \u2018En toen werd ik mij met een schok bewust, dat ik werkelijk op duizend jaren neerkeek, die daar als het ware door elkaar heen lagen, op duizend jaar dood en leven, duizend jaar bebouwing en verval [&#8230; ]En plotseling is het alsof die duizend jaar wegvallen, zich buiten haakjes laten plaatsen, alsof hier fundamenten, ru\u00efnes, huizen en mensen met elkaar leven met gelijke rechten en in een uniek verband, mogelijk gemaakt door uitschakeling van de factor tijd.\u2019<\/p>\n<p>Al deze schrijvers hebben het wonderlijke effect op mij dat mijn gare auto heeft als ik door een kuil rijd: dat alle boxen het heel even weer doen, en de muziek opeens harder, zuiver en in stereo klinkt.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Jorge Luis Borges heeft een gedicht geschreven \u2018aan de eerste dichter van Hongarije\u2019. Op deze datum, toekomstig voor jou en onbereikbaar voor de wichelaar die de verboden vorm der toekomst ziet in een ster of in de ingewanden van een stier kan ik moeiteloos jouw naam, broeder en schim, opzoeken in de encyclopedie\u00ebn. (vertaling Barber&#8230;<br \/><a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/\">Lees verder <span class=\"read-more-arrow\"><\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","template":"","tirade_blog_category":[],"trefwoord":[],"class_list":["post-263984","tirade_blog","type-tirade_blog","status-publish","hentry"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.4 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Dichters en de tijd &#183; Uitgeverij Van Oorschot<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Dichters en de tijd &#183; Uitgeverij Van Oorschot\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Jorge Luis Borges heeft een gedicht geschreven \u2018aan de eerste dichter van Hongarije\u2019. Op deze datum, toekomstig voor jou en onbereikbaar voor de wichelaar die de verboden vorm der toekomst ziet in een ster of in de ingewanden van een stier kan ik moeiteloos jouw naam, broeder en schim, opzoeken in de encyclopedie\u00ebn. (vertaling Barber...Lees verder\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Uitgeverij Van Oorschot\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2020-03-28T16:06:25+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/wp-content\/uploads\/2014\/10\/Yucatan-1.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"532\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"407\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"2 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/\",\"url\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/\",\"name\":\"Dichters en de tijd &#183; Uitgeverij Van Oorschot\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/www.tirade.nu\/wp-content\/uploads\/2014\/10\/jorge-luis-borges-300x156.jpg\",\"datePublished\":\"2014-10-09T05:00:18+00:00\",\"dateModified\":\"2020-03-28T16:06:25+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/#primaryimage\",\"url\":\"http:\/\/www.tirade.nu\/wp-content\/uploads\/2014\/10\/jorge-luis-borges-300x156.jpg\",\"contentUrl\":\"http:\/\/www.tirade.nu\/wp-content\/uploads\/2014\/10\/jorge-luis-borges-300x156.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Tirade blog berichten\",\"item\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade-blog\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Dichters en de tijd\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/\",\"name\":\"Uitgeverij Van Oorschot\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Dichters en de tijd &#183; Uitgeverij Van Oorschot","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Dichters en de tijd &#183; Uitgeverij Van Oorschot","og_description":"Jorge Luis Borges heeft een gedicht geschreven \u2018aan de eerste dichter van Hongarije\u2019. Op deze datum, toekomstig voor jou en onbereikbaar voor de wichelaar die de verboden vorm der toekomst ziet in een ster of in de ingewanden van een stier kan ik moeiteloos jouw naam, broeder en schim, opzoeken in de encyclopedie\u00ebn. (vertaling Barber...Lees verder","og_url":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/","og_site_name":"Uitgeverij Van Oorschot","article_modified_time":"2020-03-28T16:06:25+00:00","og_image":[{"width":532,"height":407,"url":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/wp-content\/uploads\/2014\/10\/Yucatan-1.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Est. reading time":"2 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/","url":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/","name":"Dichters en de tijd &#183; Uitgeverij Van Oorschot","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/www.tirade.nu\/wp-content\/uploads\/2014\/10\/jorge-luis-borges-300x156.jpg","datePublished":"2014-10-09T05:00:18+00:00","dateModified":"2020-03-28T16:06:25+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/#primaryimage","url":"http:\/\/www.tirade.nu\/wp-content\/uploads\/2014\/10\/jorge-luis-borges-300x156.jpg","contentUrl":"http:\/\/www.tirade.nu\/wp-content\/uploads\/2014\/10\/jorge-luis-borges-300x156.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade_blog\/15630\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Tirade blog berichten","item":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/tirade-blog\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Dichters en de tijd"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/#website","url":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/","name":"Uitgeverij Van Oorschot","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tirade_blog\/263984","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tirade_blog"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/tirade_blog"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=263984"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tirade_blog\/263984\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=263984"}],"wp:term":[{"taxonomy":"tirade_blog_category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tirade_blog_category?post=263984"},{"taxonomy":"trefwoord","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.vanoorschot.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/trefwoord?post=263984"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}