\u2018Daar! Kijk! Door d\u00e1t raam is ie naar binnen geklommen, stiekem. En toen heeft ie de hele zaak in de fik gestoken!\u2019<\/p>\n\n\n\n
Ik geloofde er niks van. Omwille van het verhaal kraamde mijn vader vaker historische onzin uit. Dit robuuste gebouw is sinds die brand op 27 februari 1933 herbouwd en gerenoveerd. Vorige week nog zag ik hoe Friedrich Merz hier n\u00edet tot Bondskanselier werd gekozen en een dag later weer wel. Dan laat je zo\u2019n insluipraam toch niet zitten.<\/p>\n\n\n\n
\u2018Dat was een held.\u2019 zei mijn vader toen ook nog.<\/p>\n\n\n\n
Over dat wankel begrip wil ik \u2019t hier hebben. Was Thomas Matthew Crooks op 13 juli 2024 een held toen hij op vier centimeter afstand de schedel van Donald Trump miste?<\/p>\n\n\n\n
Het huis van het Duitse Parlement werd in lichterlaaie gezet door de 25-jarige Marinus van der Lubbe uit Leiden. Hij deed dat helemaal in z\u2019n eentje, maar dat wilde niemand geloven. Met de brand in het Rijksdaggebouw presenteerde Van der Lubbe aan Hitler letterlijk een smoking gun.<\/em> Het vuur was nog niet geblust of de fascisten konden hun misdadige gang gaan en Hitler had nu h\u00e9t argument om de noodtoestand uit te roepen en toekomstige vervolgingen te rechtvaardigen.<\/p>\n\n\n\n Ben Verbong gaat de speel film \u2018Marinus\u2019 regisseren en schrijft momenteel het scenario. Ik lees een beetje mee en vraag \u2018Was Van der Lubbe een held?\u2019<\/p>\n\n\n\n We concluderen beiden dat een heldenstatus vrijwel nooit ter plekke wordt toebedeeld, maar dat de \u2018loop der tijd\u2019 daarover beslist.<\/p>\n\n\n\n Ben veronderstelt bij zijn filmhelden nooit uitsluitend edele motieven. Hij gaat in de eerste plaats uit van het puur individuele als drijfveer. Character<\/em> boven alles. Zo hoort dat in film.<\/p>\n\n\n\n Marinus was een communist, met een afkeer van het Duitse nationaalsocialisme, maar de ware reden voor de brandstichting in Berlijn was woede over het uitzonderlijk armoedig en zorgelijk leven van zijn moeder. Hij was de jongste van 7 kinderen, vader Van der Lubbe liep weg van zijn gezin en toen Marinus 12 jaar was stierf mama, zijn grote, grote liefde.<\/p>\n\n\n\n Zo werd niet alleen het dreigend fascisme een motief voor de brandstichting in Berlijn maar ook de woede over het leed en de vernederingen die zijn moeder, broers en zusters ten deel vielen. Zo althans interpreteert Ben Verbong het motief achter Van der Lubbes daad. <\/p>\n\n\n\n Nog een communist. Hannie Schaft, een Haarlemse jonge vrouw met rood haar.<\/p>\n\n\n\n Deze verzetsstrijdster vervalste tijdens de Duitse bezetting persoonsbewijzen, hielp joden aan onderduikadressen en schoot een paar erg foute Nederlanders dood.<\/p>\n\n\n\n De speelfilm \u2018Het Meisje met het Rode Haar\u2019 \u2013 ook van Ben Verbong \u2013 ging veertig jaar geleden in premi\u00e8re en werd een enorm succes. Van deze film was vervolgens decennialang geen kopie van het negatief te vinden. Tot zo\u2019n half jaar geleden.<\/p>\n\n\n\n En dus kon 4 mei jl. in filmmuseum Eye een digitaal opgeknapte en prachtig geremasterde<\/em> versie van \u2018Het Meisje met het Rode Haar\u2019 in premi\u00e8re gaan. Het is uiteraard dezelfde film die ik lang geleden zag, maar wat een prachtige wedergeboorte en wat een mooie toekomst ook voor al die andere oudjes uit onze filmgeschiedenis.<\/p>\n\n\n\n Ben las de roman \u2018Het Meisje met het Rode Haar\u2019 van Theun de Vries \u00e9\u00e9n keer.<\/p>\n\n\n\n Prachtig materiaal voor een speelfilm, maar hij moest wel de gerenommeerde en sociaal bewogen De Vries persoonlijk gaan vertellen dat het communisme van Hannie Schaft op geen enkele wijze ter sprake zou komen in de verfilming.<\/p>\n\n\n\n \u2018Mijnheer de Vries \u2026 Wanneer we Hannie neerzetten als een door de Russische revolutie ge\u00efnspireerde vrouw gaat niemand de film zien. En daarbij\u2026 Ik ga de film niet maken als u vindt dat Hannie een communiste moet blijven.\u2019<\/p>\n\n\n\n Dat was een klap voor Theun de Vries. Hij verzette zich, maar las tenslotte toch de eindversie van het scenario. Daarin is Hannie\u2019s handelen niet langer politiek ge\u00efnspireerd maar gaat het haar om universele zaken als gerechtigheid en vrijheid. Theun de Vries ging akkoord. Hij had inmiddels ook al de pest aan Lenin, Stalin en Trotski.<\/p>\n\n\n\n In 1981 kwam Verbongs film in de bioscoop. Het publiek stroomde toe, mooie recensies, maar de filmproducent kreeg een dreigbrief m\u00e9t scherpe kogel. DE REGISSEUR VAN HET MEISJE MET HET RODE HAAR ZAL WORDEN GELIQUIDEERD. Verbong moest hierna zelf enige tijd onderduiken.<\/p>\n\n\n\n Als tijdens de Q&A in Eye het begrip heldendom ter sprake komt vertelt Ben dat hij net als bij Marinus de oorsprong van Hannie\u2019s dapperheid vond in haar persoonlijk leven. Zij wilde haar ouders tonen dat ze niet hoefden te berusten in bezetting en onderdrukking. En ook moesten haar vader en moeder koste wat kost trots worden op hun dochter. Bovendien wilde Hannie allerlei benauwende verantwoordelijkheden ontlopen. Weinig hero\u00efsche motieven allemaal.<\/p>\n\n\n\n Ben zei in Eye niet dat Hannie, nadat ze bij een aanslag haar geliefde had verloren, woedend werd, vervolgens bloeddorstig en tenslotte was er de wellust tot doden. Ze had wel meer verraders willen neerknallen.<\/p>\n\n\n\n \u2018Zo gaat dat nou eenmaal als iemand wapens in handen krijgt. Verzet wordt snel geperverteerd.\u2019 Waarmee weer is vastgesteld dat alles in film interpretatie en visie is, dat scenarioschrijvers en regisseurs insluipramen zoeken.<\/p>\n\n\n\n Er zijn echter ook onloochenbare feiten:<\/p>\n\n\n\n Hannie Schaft werd op 17 april 1945 in de duinen van Bloemendaal gefusilleerd.<\/p>\n\n\n\n Marinus van der Lubbe werd op 10 januari 1934 te Leipzig door een guillotine onthoofd.
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"